|
|
|
Con người - nhân tố quyết định sự thành công trong nuôi trồng thủy sản nước ngọt
Bình Thuận, 16/3/2005
Hiện toàn tỉnh có 49 xã đang phát triển nghề nuôi trồng thủy sản nước ngọt (TSNN) và để có những giải pháp kỹ thuật thích hợp cho nghề nuôi trồng, hoạt động của đội ngũ khuyến ngư giữ vai trò rất quan trọng trong chuyển giao kỹ thuật, nâng cao hiệu quả sản xuất. Nhưng hiện tại thì lực lượng này quá mỏng so với nhu cầu tiếp nhận những kiến thức khoa học kỹ thuật của nông, ngư dân ở nhiều địa bàn. Do thời buổi cơ chế thị trường, mức lương cao của các công ty kinh doanh thường hấp dẫn các kỹ sư có tay nghề, một yếu tố khác là nghề nuôi tôm sú, nuôi hải đặc sản nước mặn thường thu hút các công ty và nhà đầu tư hơn so với nuôi trồng TSNN, vì nó đem lại nguồn lợi nhuận cao hơn. Theo Trung tâm khuyến ngư (TTKN) Bình Thuận, nếu tính trên một đơn vị canh tác thì 1 kỹ sư nuôi trồng trực tiếp hướng dẫn phải phụ trách một diện tích quá rộng, trên 200 ha. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả sản xuất và sự phát triển của nghề nuôi TSNN hiện nay.
Trong 49 xã đang nuôi TSNN xã nào cũng có cán bộ phụ trách quản lý hải sản, nhưng đa phần chưa hề được đào tạo. Kiến thức họ có được chủ yếu từ các đợt tập huấn do TTKN tổ chức. Một số ít khác được TTKN tỉnh gởi qua các chương trình tập huấn do các Viện, trường, TTKN quốc gia... Đội ngũ này đa số là người trực tiếp sản xuất và làm công việc quản lý ở cơ sở nên kiến thức họ thu thập được rất thuận tiện khi áp dụng vào thực tế. Hiện nay ở huyện nào cũng có cán bộ có trình độ và chuyên môn về nuôi trồng thủy sản, nhưng số luợng chỉ 1-2 người, vừa đủ để làm công tác quản lý. Lực lượng cộng tác viên chuyên về TSNN trong tỉnh hiện có khoảng 10 người do TTKN tỉnh đào tạo, tuy trình độ của họ chưa đồng đều, nhưng bước đầu đã phát huy được tác dụng là nòng cốt cho cho việc chuyển tiếp kiến thức chuyên môn đến cơ sở và phản hồi tình hình sản xuất đến cơ quan chủ quản.
Cũng cần nói thêm, nếu trình độ dân trí không đồng đều cũng trở ngại đến việc áp dụng những tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất và ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường đối với các hộ nuôi. Ở một số huyện đã có định hướng về qui hoạch cụ thể các vùng nuôi TSNN tập trung, nhưng định hướng không thì chưa đủ để sản xuất phát triển hiệu quả mà cần tiến hành nhanh việc đầu tư các cơ sở hạ tầng. Phong trào nuôi TSNN tuy đang được ứng dụng ở nhiều huyện nhưng diện tích còn phân tán, chia lẻ, chủ yếu nuôi ở hộ gia đình, tận dụng các vùng ao trũng có nước phục vụ tưới tiêu hoặc dạng VAC. Đây cũng là một trở ngại lớn khi muốn thu hút lực lượng kỹ sư nuôi trồng thủy sản trẻ mới ra trường về phục vụ các địa phương vì tính hiệu quả của nó.
Tỉnh Bình Thuận còn nhiều địa phương có tiềm năng để phát triển kinh tế thủy sản, song do điều kiện nhân lực nên công tác trang bị kiến thức cần thiết cho ngư dân chưa dàn trải được. Nông ngư dân cũng vì yếu tố này nên chưa mạnh dạn chủ động đầu tư nghề mới, ảnh hưởng đến tốc độ phát triển và phát huy lợi thế các vùng có tiềm năng. Để đáp ứng được nhu cầu thực tế về ứng dụng kiến thức khoa học kỹ thuật trong sản xuất theo nhu cầu nền kinh tế thị trường hiện nay, việc bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ và đào tạo cán bộ chuyên ngành đang làm công tác nuôi trồng thủy sản là cần thiết; nhưng để công tác chuyển giao kỹ thuật đến từng hộ nông ngư dân được suôn sẻ, ngay từ bây giờ , các trường Trung học Kỹ thuật trong tỉnh cần liên kết với các trường khác trong khu vực để đào tạo thêm nhiều sinh viên nuôi trồng thủy sản có trình độ trung cấp, cao đẳng, đại học . Thực tế cho thấy, yếu tố con người có năng lực và trình độ chuyên môn cao luôn là nhân tố quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội…
BẠCH HUYỀN