Free Web Hosting by Netfirms
Web Hosting by Netfirms | Free Domain Names by Netfirms

Một số ý kiến về các website liên quan đến phát trểin nuôi trồng thủy sản

HCA, 29/8/2004

 

I. MỞ ĐẦU

Khoa học, kỹ thuật càng tiến bộ, khối lượng thông tin tạo ra mỗi ngày càng nhiều. Nhờ các phương tiện truyền thông đại chúng, đặc biệt là Internet, các thông tin đó đã đến với người khai thác, sử dụng một cách nhanh chóng. Ở một số quốc gia được xem là nghèo ở trên thế giới, nông dân cũng đã có điều kiện truy cập, khai thác thông tin qua mạng. Ngay ở Việt Nam, từ các tỉnh vùng cao phía Bắc, cho đến các tỉnh vùng đồng bằng sông Cửu Long, nhiều nơi, người dân đã có dịp làm quen và tiếp cận với Internet. Khai thác thông tin qua mạng, vì vậy, đã trở nên một nhu cầu thực sự cần thiết đối với cuộc sống thường ngày.

Những năm gần đây, Ngành Thủy sản nước ta đã có những bước tiến quan trọng. Năm 2003, tổng sản lượng thủy sản đạt 2.536.361 tấn. Trong đó, sản lượng khai thác đạt 1.426.233 tấn, nuôi trồng: 1.110.138 tấn. Giá trị kim ngạch xuất khẩu đạt 2,240 tỷ USD, tăng 10,74% so với năm 2002. Một trong những yếu tố làm nên những thành công chung trong lãnh vực nông nghiệp cũng như thủy sản là do người dân đã có dịp tiếp cận và áp dụng các tiến bộ khoa học, kỹ thuật vào trong thực tế sản xuất.

Thông tin khoa học, kỹ thuật đến với người dân từ nhiều nguồn: qua trao đổi trực tiếp với những lão nông, những người có kinh nghiệm, cán bộ khuyến nông, cán bộ khuyến ngư, qua báo chí, đài phát thanh, đài truyền hình… Hiện đã có nhiều địa phương, tổ chức, cá nhân ở vùng đồng bằng sông Cửu Long xây dựng các Website, nhằm giới thiệu, tuyên truyền, quảng bá cho các sản phẩm của riêng mình. Tuy nhiên, để cho việc truy cập thông tin trên mạng thực sự có hiệu quả, các Website cũng cần được tổ chức, xây dựng một cách hợp lý nhằm đáp ứng được các mục tiêu khai thác, cập nhật thông tin của người sử dụng. Với tư cách là một người tìm hiểu các thông tin liên quan đến nuôi trồng thủy sản trên mạng Internet và qua báo cáo này, chúng tôi đưa ra nhận xét về một số các Website mà chúng tôi đã khảo sát được.

II. HIỆN TRẠNG CÁC TRANG WEB LIÊN QUAN ĐẾN NGÀNH THỦY SẢN

2.1 Website trong Ngành Thủy sản

2.1.1 Website của Bộ Thủy sản

Cho đến nay, số lượng các Website do Ngành Thủy sản xây dựng và chuyển tải lên mạng chưa nhiều. Năm 1996, Bộ đã tiến hành xây dựng trong phạm vi Văn phòng Bộ một mạng LAN và một Website có địa chỉ là . Website này do Trung Tâm Thông Tin Khoa Học Kỹ Thuật & Kinh Tế Thủy sản xây dựng và quản lý. Đến năm 2000, được sự hỗ trợ của các dự án hợp tác quốc tế, Bộ đã chính thức xây dựng thêm một Website mới có địa chỉ là . Website này trở thành Website chính thức của Bộ, do Bộ phận tin học Văn phòng Bộ Thủy sản quản lý. Các trang Web và các thông tin sẽ được cập nhật vào máy chủ đặt tại trung tâm mạng máy tính của Văn phòng Bộ.

Khi truy cập vào Website của Bộ Thủy sản, người ta có thể thu thập được các thông tin ở các trang và các mục sau:

Giới thiệu: Chức năng nhiệm vụ. Quá trình phát triển. Đảng bộ Thủy sản. Công đoàn Thủy sản. Đoàn Thanh niên.

Tổ chức: Sơ đồ Tổ chức. Ban Lãnh đạo. Đơn vị trực thuộc. Khối Doanh nghiệp. Các Dự án.

Thông tin thủy sản: Một số hoạt động. Trang vàng Thủy sản. Thị trường thủy sản. Điều kiện tự nhiên. Phòng chống bão lụt.

Tin tức: Điểm tin. Lịch công tác tuần. Đăng ký phòng họp.

Văn bản: Bộ Thủy sản. Chính phủ . Cơ quan ban ngành.

Danh bạ

Diễn đàn.

Góp ý.

Ngoài ra thuộc hệ thống Bộ Thủy sản còn có các trang Web của các đơn vị như:

2.1.2 Trung tâm Tin học Bộ Thủy sản:

Ngoài các tin tương tự như các thông tin có thể khai thác được trong trang web của Bộ Thủy sản, với trang Web của Trung tâm Tin học Bộ Thủy sản, người ta có thể thu thập thêm các thông tin như: Luật Thủy sản, Thủy sản Việt Nam, các Doanh nghiệp Thủy sản, ấn phẩm thủy sản, cơ sở dữ liệu, tin tức, số liệu thống kê. Đặc biệt, người ta có thể truy cập khai thác các thông tin của Tạp chí Thủy sản trên mạng.

2.1.3 Trung tâm Khuyến ngư Trung ương:

Vào trang Web của Trung tâm Khuyến ngư Trung ương, người ta có thể tìm hiểu, tham khảo thông tin ở các chuyên mục như: Lịch sử Khuyến ngư, Hệ thống Tổ chức, các văn bản pháp quy, các chương trình trọng điểm, phổ biến kiến thức, diễn đàn trao đổi. ấn phẩm khuyến ngư, bạn cần biết, hỏi đáp thông tin.

2.1.4 Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam:

Thông tin trên trang Web của Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam khá phong phú. Người ta có thể truy cập, khai thác, tìm hiểu ở trang web này các thông tin liên quan đến thị trường như: giá thị trường thế giới, giá nguyên liệu, số liệu hải quan, thị trường sản phẩm, diễn biến giá cả thị trường, tìm kiếm đối tác. Người ta cũng có thể tìm hiểu và khai thác các dịch vụ như: dịch vụ tư vấn, dịch vụ quảng cáo, các ấn phẩm, thông tin về hội trợ, triển lãm, giới thiệu sản phẩm. Ngoài ra, người ta cũng có thể tham khảo các thông tin liên quan đến nguồn lợi thủy sản, các sản phẩm và danh sách các doanh nghiệp trong Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam. Trang Web này cũng cho phép người ta kết nối với một số các trang Web liên quan đến Ngành Thủy sản ở trong và ngoài nước.

2.1.5 Website của Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản 2:

Trong nỗ lực ứng dụng công nghệ, quảng bá thông tin, Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản 2 đã đầu tư xây dựng một Website riêng cho Viện. Tuy nhiên, cho đến nay, do có một số khó khăn, Website này mới chỉ dừng lại là một website tĩnh. Các thông tin có thể tham khảo được trong Website này chủ yếu là các thông tin giới thiệu Viện.

2.2 Website ngoài Ngành Thủy sản

Ngoài các trang Web thuộc Ngành Thủy sản, tuy không nhiều, nhưng người ta cũng có thể thu thập một số thông tin liên quan đến nuôi trồng thủy sản ở một số các Website khác. Một số trang Web của các địa phương, tuy có đề cập đến nội dung thủy sản, nhưng dung lượng dành cho nội dung này chiếm tỷ lệ không cao. Trong số các trang Web đã dành một tỷ lệ đáng kể cho chuyên mục thủy sản hoặc chuyên về thủy sản phải kể đến các trang Web sau:

Khuyến nông tại các tỉnh phía Nam (Văn phòng Cục Khuyến nông phía Nam).

Việt Linh (DNTN Việt Linh).

Báo điện tử – Thời báo Kinh tế Việt Nam.

2.2.1 Khuyến nông tại các tỉnh phía Nam:

Hoạt động nuôi trồng thủy sản thực sự là một trong những nội dung của khuyến nông. Vì vậy, khi truy cập vào trang Web Khuyến nông tại các tỉnh phía Nam người ta có thể tìm hiểu một số các thông tin liên quan đến kỹ thuật nuôi một số loại thủy sản ở trong mục Kiến thức Phổ thông. Ngoài ra người ta cũng có thể tìm hiểu các thông tin liên quan đến trồng trọt, chăn nuôi, trồng rừng, thị trường, giá cả hoặc có thể tham khảo thêm các thông tin ở trong mục Kiến thức Chuyên sâu, hoặc hỏi – đáp.

2.2.2 Việt Linh:

Đây là Website do một doanh nghiệp tư nhân xây dựng. Website này có thể nói là Website đầu tiên đề cập tương đối tập trung vào nuôi trồng thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm. Nội dung của Website khá phong phú. Người ta có thể truy cập các thông tin liên quan đến kỹ thuật nuôi trồng các loại thủy sản, kỹ thuật xử lý môi trường, đến các thông tin về thủy sản được biên hội, tổng hợp từ các nguồn tài liệu, báo chí… các thông tin về sản phẩm, trao đổi, mua bán. Đặc biệt là, trong trang Web của Việt Linh có mục Google, cho phép người ta truy cập các thông tin đã được giới thiệu trước đây. Nhìn chung, đây là một trang Web khá phong phú về thông tin. Báo chí cũng đã đề cập và khen ngợi nhiều về Website của Việt Linh.

2.2.3 Báo điện tử – Thời báo Kinh tế Việt Nam:

Trong trang báo điện tử của Thời báo Kinh tế Việt Nam có dành hẳn một chuyên mục về đề tài Nông nghiệp & Phát triển nông thôn. Khi truy cập vào chuyên mục này, người ta có thể tìm hiểu các thông tin có liên quan đến lãnh vực thủy sản. Tuy nhiên, các thông tin mà báo trình bầy không phải là các thông tin về khía cạnh kỹ thuật, mà chủ yếu là các sự kiện có liên quan đến lãnh vực thủy sản xảy ra ở trong và ngoài nước, chẳng hạn như: “Sản phẩm nông nghiệp vào Hoa Kỳ phải ghi rõ xuất xứ”, “Cần Thơ mở rộng thị trường xuất khẩu cá lóc, cá chẽm”, “Thời báo Newyork: Phán quyết của DOC là bất công”, “Chính phủ phê duyệt chương trình bảo vệ ngli thủy sản”…

2.3 Website ngoài nước

Người ta có thể truy cập và tìm hiểu các thông tin liên quan đến nguồn lợi, khai thác, nuôi trồng, chế biến thủy sản ở trên thế giới trên mạng Internet trong các Website ở ngoài nước. Để tìm các địa chỉ các Website này, đơn giản nhất là nhờ chức năng tìm kiếm trong Website Yahoo.com.

-Khi tra cứu với từ khóa Fish (cá), Yahoo sẽ cung cấp cho chúng ta 42.100.000 địa chỉ cần đến. Chẳng hạn như:

www.fishlinkcentral.com/

fins.actwin.com/

www.fishindex.com/

www.asih.org/

www.aquariacentral.com/

-Với từ khóa Shrimp (tôm nước lợ), Yahoo sẽ cung cấp 3.720.000 địa chỉ để truy cập, và với từ khóa Prawn (tôm nước ngọt), chúng ta sẽ có 489.000 địa chỉ.

Từ các địa chỉ của Yahoo cung cấp, chúng ta có thể đến với các Website mà chúng ta cần tìm. Đó là một thế giới thông tin khổng lồ liên quan đến mọi lãnh vực của thủy sản, từ khai thác, bảo quản, chế biến, nuôi trồng, nguồn lợi, thị trường nguyên liệu, thị trường sản phẩm, biến động giá cả,…

Với các danh mục mà Yahoo chỉ dẫn, chúng ta cũng có thể tìm đến với các Website khác ở trên thế giới mà chúng ta quan tâm qua chức năng liên kết của các Website này. Tuy nhiên, để tiết kiệm thời gian và lệ phí truy cập, khi xâm nhập vào các trang Web như vậy, đòi hỏi người truy cập phải có trình độ và vốn Anh ngữ nhất định.

3. Nhận xét chung

Như đã được đề cập, những tiến bộ trong sản xuất nông nghiệp và trong nuôi trồng thủy sản mà chúng ta đạt được trong những năm vừa qua là nhờ người dân đã có điều kiện tiếp cận với khoa học, kỹ thuật và áp dụng vào trong thực tế sản xuất. Các thông tin đến với họ từ nhiều nguồn, trong đó các các thông tin họ đã tiếp cận và khai thác qua mạng Internet. Riêng trong lãnh vực nuôi trồng thủy sản, qua khảo sát một số các Website, mặc dù chưa phải là đầy đủ, nhưng cũng đủ để chúng tôi mạnh dạn đưa ra một số nhận xét sau:

-Cho đến nay, việc ứng dụng công nghệ thông tin xây dựng các Website nhằm quảng bá, phát triển nuôi trồng thủy sản ở nước ta chưa nhiều. Đặc biệt là thiếu các Website của các đơn vị đào tạo thủy sản trong khu vực.

-Đối với Ngành Thủy sản, ngoài các Website của Bộ Thủy sản, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản Việt Nam, Trung tâm Khuyến ngư Trung ương và Website tĩnh của Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản 2, thiếu hẳn sự tham gia của khối cơ quan nghiên cứu như: Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản 1, Trung tâm Nghiên cứu Thủy sản 3, Viện Nghiên cứu Hải sản.

-Một số các Website của các địa phương tuy có quan tâm đến nguồn lợi thủy sản của địa phương mình, nhưng so với các chuyên mục khác, dung lượng dành cho nuôi trồng thủy sản chưa nhiều. Ngay cả ở các địa phương nơi có nguồn lợi thủy sản được coi là thế mạnh các thông tin liên quan đến việc quảng bá, phát triển nuôi trồng thủy sản cũng chưa được chú trọng.

-Ở một số Website, các thông tin đang hiện diện trên mạng là thông tin đã quá cũ, chưa được cập nhật hoặc loại bỏ, nên giá trị tham khảo chưa cao. Một số các Website có nội dung trùng lặp.

-Các thông tin mà người dân thực sự có nhu cầu tham khảo cho quản lý sản xuất như: quan trắc, cảnh báo môi trường, thời vụ, con giống hoặc thiếu, hoặc không được cập nhật nên không có giá trị tham khảo.

-Các thông tin liên quan đến giá thu mua, thị trường nguyên liệu, giá sản phẩm, đánh giá các biến động của thị trường hoặc không có, hoặc không thể truy cập được vì đòi hỏi phải có Password.

4. Một số khó khăn trong việc truy cập, xây dựng Website

4.1 Khó khăn trong truy cập

-Không phải cơ quan, đơn vị, địa phương nào cũng có điều kiện trang bị hệ thống máy nối kết với mạng Internet để người dân tiếp cận, sử dụng.

-Tốc độ đường truyền quá chậm. Ngay ở Tp. HCM, nhiều nơi tốc độ đường truyền chỉ đạt tối đa là 19,2 kbps, hoặc thậm chí chỉ đạt 16,8 kbps.

-Các điểm dịch vụ Internet khu vực đồng bằng sông Cửu Long thường trang bị máy cũ, tốc độ chậm.

-Do khiếm khuyết của khâu thiết kế và sử dụng quá nhiều hình ảnh để trang trí nên việc truy cập một số Website rất khó khăn, đồng thời làm giảm tốc độ chuyển tải hoặc copy dữ liệu.

-Phần lớn các tên miền được sử dụng bằng tên giao dịch viết tắt tiếng Anh, nên nếu không nhớ tên miền, hoặc không có có đường dẫn thì khó có thể tìm ra địa chỉ cần tới.

4.2 Khó khăn trong xây dựng Website

-Khó khăn về kinh phí: trang bị hệ thống máy tính (server, máy trạm, phòng lạnh bảo quản server…) kinh phí đăng ký, duy trì tên miền…

-Khó khăn về nhân sự: cán bộ thiết kế, duy trì hệ thống, cán bộ thu thập, tổng hợp, biên soạn, biên hội, tư liệu, cập nhật thông tin…

5. Kết luận

Lợi ích của việc ứng dụng công nghệ thông tin đã được khẳng định. Theo thống kê nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và Internet, việc trao đổi buôn bán qua mạng ở trên thế giới đã đạt mức tăng trưởng từ 50 tỷ USD vào năm 1998, lên đến 111 tỷ năm 1999, dự kiến sẽ đạt mức 1000 tỷ USD vào những năm 2003-2005.

Tốc độ tăng trưởng của công nghệ thông tin ở Việt Nam là 28,8% và đạt gần 2 tỷ USD/năm.

Nhiều ngành, nhiều doanh nghiệp đã đầu tư ứng dụng công nghệ thông tin và đã gặt hái thành công trong quản lý, sản xuất.

Nhu cầu truy cập thông tin trên mạng Internet đã không còn là nhu cầu của các nhà nghiên cứu, các nhà quản lý, các doanh nghiệp, mà nó đã trở thành nhu cầu của người sản xuất và của những người nông dân mong muốn được ứng dụng các tiến bộ khoa học vào trong thực tiễn sản xuất.

Đối với các cơ quan nghiên cứu khoa học, cần phải có đầu tư một cách thỏa đáng xây dựng hệ thống cập nhật, truyền bá thông tin, nhằm sử dụng có hiệu quả các kết quả nghiên cứu và cơ sở dữ liệu hiện có.

Tăng cường hợp tác giữa các cơ quan nhằm chia sẻ, khai thác nguồn thông tin, tư liệu chưa được khai thác, sử dụng.

Xây dựng các Website có chất lượng nội dung hấp dẫn, bố cục hợp lý, cập nhật thường xuyên, tạo điều kiện cho người truy cập dễ định hướng, dễ tìm kiếm, chuyển tải, copy nhanh chóng.

Nguyễn Mạnh Hùng - Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản 2.