Web Hosting by Netfirms | Free Domain Names by Netfirms

Vụ kiện tôm VN vào thị trường Mỹ: Phi lý và áp đặt

LĐ, 28/5/2004

Ngày 26.5, tại TPHCM, trong cuộc toạ đàm do Tổ chức phi chính phủ quốc tế Action Aid tại VN (AAV) và Hiệp hội Chế biến & Xuất khẩu thuỷ sản VN (Vasep) tổ chức, các doanh nghiệp và nông dân nuôi tôm VN đã vạch ra những điều phi lý và phản đối quyết liệt đối với vụ kiện. 

Tự lực vượt khó

Bà Nguyễn Thị Thơ, một nông dân nuôi tôm ở huyện Cần Giờ, TPHCM, là người đầu tiên "nổ" ra những bức xúc trước những áp đặt của liên minh Tôm miền Nam (Mỹ): "Nhà nước chưa hề hỗ trợ chúng tôi đồng nào trong chuyện nuôi tôm mà chỉ hướng dẫn kỹ thuật - bà Thơ nói - Nông dân chúng tôi phải tự lực vay vốn ngân hàng, cùng động viên nhau chịu đựng kham khổ và vượt khó. Nghề nuôi tôm rủi ro rất cao, phải quyết tâm lắm, vất vả lắm mới thành công". Ông Phạm Huy Long, nông dân Cần Giờ, cho biết: "Từ khi nông dân nuôi tôm, đời sống khá lên, Nhà nước đỡ phải cứu trợ, xoá đói giảm nghèo chứ chẳng phải chi tiền để trợ giá gì cả... Còn về bảo vệ môi trường, chúng tôi luôn nhắc nhở nhau. Nếu để môi trường xấu thì tôm chết, tức là tự giết mình".

Ông Nguyễn Thanh Sơn, đại diện Cty nuôi trồng thuỷ sản Tiến Lợi (Cà Mau), phân tích: Giá tôm VN rẻ hơn Mỹ vì điều kiện về môi trường tự nhiên thuận lợi, tôm có chất lượng cao. Các doanh nghiệp như Tiến Lợi đều phải tự lực tự cường. Giá nhân công tại VN thấp, chỉ trên 30 USD/tháng, cũng là một thuận lợi lớn để sản xuất tôm giá rẻ. Giá thành tôm sú, loại 30 con/kg, hiện chỉ có 45.000đ, nông dân bán 60.000đ/kg là có lãi. Trong khi phía Mỹ chủ yếu dựa vào đánh bắt nên giá tôm cao. Hiện nay thiết bị, công nghệ và trình độ tay nghề chế biến của VN phát triển rất nhanh, ngang với các nước có công nghệ hàng đầu thế giới và có khả năng làm ra sản phẩm giá rẻ. ông Lê Văn Quang, Tổng Giám đốc Cty xuất nhập khẩu thuỷ sản Mỹ Phú (Cà Mau), cho biết: "Tôi đã thử tính, nếu tôi nhập khẩu tôm nguyên liệu của Mỹ vào VN rồi chế biến, xuất sang Mỹ vẫn có lãi". Một trong những điều phi lý liên quan đến trợ giá tôm mà các doanh nghiệp đưa ra tại buổi toạ đàm là: Cả 6 nước bị liên minh Tôm miền Nam kiện đều là những nước đang phát triển, làm sao có đủ khả năng phá giá tôm, đặc biệt là phá giá ở thị trường Mỹ? Hiện nay Chính phủ Mỹ trợ giá cho nông dân nhiều gấp hàng trăm lần so với các nước đang phát triển.

Bất công với người nghèo

Đến ngày 6.7, tức là chỉ hơn 1 tháng nữa, phòng Thương mại Quốc tế Mỹ sẽ đưa ra phán quyết sơ bộ về vụ kiện. Hiện người nuôi tôm  VN đã gặp nhiều khó khăn. Ông Nguyễn Tín Ngưỡng, Phó Giám đốc Cty Camimex (Cà Mau), cho biết: Chúng tôi không dám mua nhiều nguyên liệu vì sợ xuất không được. Giá tôm giảm làm nhiều nông dân bị lỗ". Một nông dân đến từ Phú Yên phản ánh: Các ngân hàng và cả những người cho vay nặng lãi bắt đầu ngại cho vay nuôi tôm và sợ rủi ro. Theo bà Nông Kim Mai, công nhân Cty thuỷ sản Minh Phú (Cà Mau), Cty có 2.000 công nhân, 80% là nữ, hiện thu nhập đã giảm 30% so với trước khi có vụ kiện.

Theo đuổi đến cùng vụ kiện

Hầu hết các nhà doanh nghiệp, nông dân, công nhân tham gia toạ đàm đều đề nghị Vasep theo đuổi tới cùng vụ kiện phi lý này, đồng thời tìm cách mở rộng thị trường sang các nước khác. Nông dân Phạm Huy Long phát biểu: "Toàn ngành tôm chúng ta phải  theo đuổi vụ kiện. Đồng thời,  phải làm ra sản phẩm tốt hơn, giá rẻ hơn để mở rộng thị trường".  Ông K. Jains, đại diện lãnh sự quán Ấn Độ, cho biết: Ấn Độ cũng sẽ cùng VN đấu tranh trong vụ kiện. Ông Ramesh Khadka, giám đốc  AAV tại VN, cho biết: AAV sẽ tiếp tục giúp ngành tôm VN tổ chức nhiều chiến dịch chống lại những áp đặt phi lý. Sắp tới AAV sẽ có một cuộc họp báo với những thông tin chính xác về ngành tôm VN, sau đó là một cuộc họp giữa ngành tôm VN và 5 nước bị kiện là Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan, Brazil, Ecuador.

Trung Phương