Tên bài báo:Th?a Thiên-Hu?: "Dua tang" cho tôm.
Ngu?n tin: NNVN, 2/4/2004
Hàng ch?c t? d?ng theo. mây gió
5 xã khu 3 - "v?a tôm" c?a huy?n Phú L?c, t?nh TT.Hu? và xã Vinh
Hung - "r?n
tôm" c?a Phú L?c sáng ngày 31/3: "Bác oi, bác là ngu?i nuôi tôm
? dây à, di
ra noi tôm ch?t du?ng mô h? bác?" - nghe h?i, ngu?i dàn ông ch?ng ngoài
50
tu?i ng?i trên d?ng dá làm kè h? tôm v?n ch?ng c?m nhìn ra d?ng tôm... Ông
thoáng quay l?i nhìn tôi b?ng ánh m?t ng? ngh?ch, ch?ng nói ch?ng r?ng r?i
b? di. S? l?ng yên ném th?ng vào m?t tôi m?t câu tr? l?i quá rõ. Lê bu?c
gi?a d?ng tôm b?t ngàn, tôi di sang nh?ng lán tr?i khác, không gian tiêu
di?u, ?m d?m c?a m?t Vinh Hung không ph?i ngày thu?ng su?t 10 nam nay. Trên
m?t dãy h? tôm t?i khu v?c Dình Dôi xã Vinh Hung, m?t thi?u n? ch?ng mu?i
tám dôi muoi u? o?i và gu?ng ng?i "chi?n d?u" v?i hàng tram chim
tr?i. Ch?c
ch?c, ch? ta l?i l?y que gõ liên h?i vào chi?c ?ng tre cu k? d? xua du?i
nh?ng dàn chim nh?n, cò li?u linh sà xu?ng m?t h? cu?m l?y nh?ng con tôm
ch?t r?i bay di. G?n trua, d?ng tôm Vinh Hung ch? còn hai âm thanh l?c lõng,
m?t c?a thi?u n? kia và m?t c?a líu ríu nh?ng dàn chim. "Không ph?i em
s?
chim an m?t tôm mà s? nó th? tôm xu?ng h?!" - thi?u n? gi?i thích. Tôi
nh?
l?i l?i ông Tr?n Dình Quang - Ch? t?ch xã Vinh Hung tru?c khi ra d?ng:
"Hàng
tri?u con chim dã bay v? dây, chua lúc mô quê chúng tôi ph?i d?i m?t v?i
lu?ng chim kh?ng khi?p nhu r?a. Chúng là m?t trong nh?ng th? ph?m chính gây
s? lây lan d?ch tôm d?n kinh hoàng, chúng g?p tôm ch?t c?a h? này d? an
r?i
dánh roi vãi xu?ng h? kia! Xã dã báo v?i huy?n d? ngh? dùng súng d? b?n
nhung không kh? thi, súng quân d?i liên quan d?n v?n d? qu?c phòng, d? gì!".
Ngoài vi?c xua nh?ng dàn chim tr?i nhu cô gái kia, nông dân nuôi tôm
Vinh
Hung có dùng "phuong ti?n thô so" b?ng ná nhung du?ng nhu chua có
m?t con
nào b? b?n h? ngoài nh?ng chi?c lông chim roi dáp tr?. Anh Doàn Th?c - m?t
trong nh?ng h? nuôi tôm noi dây nâng nh?ng con tôm non v?t v?i lên th?u
thào: "Anh coi, toàn là d?m tr?ng, xót l?m. Ch? không v?t bán sáng
mai ra
không còn co h?i, ch? sau m?t dêm tôm ch?t d?t c? dám tr?ng vào b?!".
Th?c
có 1,8ha tôm v? này, d?ch tôm dã làm anh m?t ch?ng 70 tri?u. Th?c cung nhu
m?i ngu?i, tranh th? thu ho?ch tôm non bán d? bán tháo: "hai ch?c nghìn
d?ng/kg n?u không bán thì không có d?ng mô h?t!" - Th?c nói ti?p.
Cung tranh
th? trong bu?i sáng 31.3 Th?c thu du?c kho?ng 7 ký tôm bán ch?ng 140 nghìn
d?ng, Th?c ch? tay vào ngu?i dàn ông g?y nhom: "Chính m?i n?ng, h?n di
tong
c? tram tri?u!". Tr?n Dình Chính, có hon 3ha tôm, anh hình nhu không
d? ý
l?m d?n tôi và Th?c, ?o não ng?i l?ng m?t góc h?t nhìn dàn chim tr?i l?i
nhìn nh?ng vuông tôm c?a mình. Thi tho?ng Chính ném m?t c?c bùn lên không
trung. "M?t hon tram tri?u r?i anh à - Mu?i nam ni có khi mô l?i th?m
kh?c
nhu bây ch?.. N?u ?n d?nh m?i v? nhà tui ki?m kho?ng 500 d?n 700 tri?u d?ng,
ch? thì tan bi?n h?t!".
Vinh Hung là xã di?n hình v? nuôi tôm sú c?a t?nh TT.Hu?, là ni?m t? hào
c?a
huy?n Phú L?c v?i kho?ng 700 h? dân nuôi tôm trên 500ha toàn xã. Kh?i nuôi
t? nam 1991, nh? tôm mà nhi?u ngu?i dân Vinh Hung giàu lên nhanh chóng. Tính
vài nam tr? l?i dây, xã Vinh Hung nuôi tôm bình quân m?i nam lãi t? 3 -
5 t?
d?ng, nam nay r?a là th?t bát, u?c tính ban d?u toàn xã thi?t h?i kho?ng 20
t? d?ng.
Ch? t?i c? t?nh m?i có 1 máy PCR?
D?ch tôm kh?i phát t?i Vinh Hung vào ngày 24/2, ban d?u ch? 5 h?, ngung m?t
th?i gian r?i tái phát vào ngày 15/3 và d?n ngày 31/3 dã bùng phát d?
d?i: 6
di?m nuôi tôm t?p trung c?a Vinh Hung d?u b? d?ch hoành hành v?i t?ng di?n
tích d?n sáng 31.3 là 130ha, chi?u 31.3 lên 165ha c?a kho?ng 270 h? dân!
UBND xã Vinh Hung cung dã d? ra nh?ng gi?i pháp nhu c?m không cho l?y nu?c -
x? nu?c t?i các h? tôm; các h? tôm b? d?ch ngu?i dân ph?i công khai thông
tin; ph?i hu? h?, không du?c t?n thu tôm., chi 7 tri?u d?ng mua hoá ch?t x?
lý. Di?u dáng nói là tôm Vinh Hung dã du?c th? dúng khung l?ch th?i v?
c?a
ngành ch?c nang khuy?n cáo, t?c cách nay kho?ng 50 ngày và ngày 25/3;
tru?c
dó, Chi c?c B?o v? ngu?n l?i thu? s?n TT.Hu? cung dã có k?t lu?n d?t ki?m
tra tình hình d?ch tôm noi dây tôm ch?t b?i b?nh d?m tr?ng. Cùng dó,
khuy?n
cáo cung du?c ban hành: cô l?p hoàn toàn, không du?c tháo nu?c trong h?
ra
ngoài, x? lý tri?t d? m?m b?nh theo hu?ng d?n c?a cán b? k? thu?t, t?m th?i
c?m th? nuôi l?i các h? b? b?nh., tang Vitamin C và Vitamin t?ng h?p thêm
vào th?c an, cho an thu?c phòng m?t s? b?nh do vi rút d?m tr?ng, d? thân và
MBV. Th? nhung t?t c? d?u vô v?ng. Kh?ng khi?p hon, d?ch tôm có nguy co lan
r?ng ra các xã khu khác c?a Phú L?c và các xã lân c?n thu?c huy?n Phú
Vang.
Tính d?n chi?u 31/3, hon 30ha tôm xã Vinh Giang, giáp gi?i Vinh Hung cung dã
b? d?ch tôm; t?i huy?n Phú Vang dã có 30ha chung s? ph?n và con s? này ?
huy?n Qu?ng Di?n - Huong Trà là trên 10ha. T?t nhiên, con s? này thay d?i
t?ng gi? và không lo?i kh? nang lây lan m?nh trên toàn t?nh. Làm vi?c v?i
chúng tôi vào chi?u 31/3, ông Lê Van Bình - Chi c?c tru?ng Chi c?c b?o v?
ngu?n l?i th?y s?n TT.Hu? kh?ng d?nh có hai nguyên nhân chính khi?n t?c d?
lây lan nhanh nhu v?y: "V? nguyên t?c khi tôm b? d?ch là không cho t?n
thu
tôm luôn, ho?c thu nhung không cho nu?c ra ngoài nhung Vinh Hung dã không
làm nhu v?y; th? hai là do chim quá nhi?u mang m?m d?ch t? h? này sang h?
khác, noi này sang noi khác". Còn v? nguyên nhân tôm d?ch ông Bình
gi?i
thích "do trên 95% tôm t?i Vinh Hung d?u mua t? TP.Dà N?ng và t?nh
Qu?ng Nam
ra và tôm gi?ng P15 mua v? ki?m tra d?u không có gi?y xác nh?n ki?m d?ch
c?a
d?a phuong xu?t bán và khi xu?t cho các h? nuôi tôm gi?ng chua qua ki?m tra
m?m b?nh b?ng máy PCR t?i Chi c?c!". Bên c?nh dó, theo ông Bình d?ch
b?nh
x?y ra, lan nhanh b?i bà con không theo l?nh c?a UBND xã Vinh Hung, s? d?ng
quá s?m và nhi?u huy?t khô cho tôm an ngay tháng d?u th? nuôi. "Nhung
th?c
t? nhi?u nông dân Vinh Hung v?n mua tôm gi?ng t?i các tr?i tôm t?i d?a bàn
TT.Hu? trong dó có các tr?i tr?c thu?c S? Thu? s?n TT.Hu? v?n dã qua ki?m
d?ch cung b? ch?t thì sao?" - chúng tôi h?i. Ông Bình: "Dó là
do không ch?u
ch?y lên trên này (TP.Hu? - PV) d? ki?m tra, anh không tuân th? cái máy
PCR,
g?p toàn tôm b? b?nh, mà cái này trong khuy?n cáo c?a nhà nu?c cung chua
b?t
bu?c ph?i ch?y ki?m d?ch qua máy!". Cung ông Bình cho hay toàn t?nh
hi?n nay
ch? có m?t máy ki?m d?ch PCR d?t t?i chi c?c, vi?c ki?m d?ch tôm trên d?a
bàn thông thu?ng qua khám lâm sàng và b?ng m?t thu?ng nên không chu?n xác.
Dù gi?i thích th? nào thì tôm b?nh hi?n dã làm nên n?n d?ch dang hoành
hành
t?ng ngày t?ng gi? và ch?c ch?n không ch? d?ng l?i ? Vinh Hung.
