Web Hosting by Netfirms | Free Domain Names by Netfirms

Chất lượng tôm giống ở Cà Mau: Những vấn đề đặt ra

TCTS 2/2004

Cà Mau là một trong những tỉnh có tiềm năng nuôi trồng thủy sản lớn nhất cả nước, trong đó có hơn 40% diện tích đất nuôi tôm, phong trào nuôi tôm kết hợp trồng lúa đang phát triển mạnh. Ðiểm lại hơn 10 năm nuôi tôm cho thấy, nhu cầu về giống tăng từ vài chục triệu con/năm lên hơn 11 tỷ con/năm như hiện nay. Cũng trong thời gian này, cùng với giống nhập tỉnh, Cà Mau đã phát triển trên dưới 900 trại sản xuất giống tại địa phương. Tuy nhiên, do địa bàn rộng, nhu cầu về giống lớn, trong khi lực lượng ít, lại thiếu phương tiện và thiết bị phục vụ... nên công tác quản lí chất lượng tôm giống ở Cà Mau còn gặp nhiều khó khăn.

Thực tế cho thấy, một phần tôm giống đang được nuôi trong tỉnh chưa đảm bảo như mong muốn của người nuôi tôm.Trong câu chuyện với những người nuôi trồng thủy sản, đa số họ đều băn khoăn về chất lượng con giống, với họ con giống là yếu tố quan trọng, mang tính quyết định đến hiệu quả cho nghề nuôi.

Vấn đề xây dựng quy hoạch và thực hiện quy hoạch cũng có nhiều cố gắng nhưng việc xây dựng và thực hiện quy hoạch phát triển trại sản xuất còn chậm, chưa quan tâm, đầu tư đúng mức... có khoảng 40% trại sản xuất giống nằm ngoài quy hoạch. Do ngoài quy hoạch nên đã khó khăn về giao thông, điện, nguồn nước, thiếu vốn, ảnh hưởng sinh hoạt từ khu dân cư....còn cơ quan chuyên môn thì khó khăn trong công tác quản lí do trại giống xây dựng phân tán.

Việc thực hiện các điều kiện trong sản xuất, kinh doanh có nhiều hạn chế như, nhân viên kỹ thuật không có chứng nhận chuyên môn, không đăng kí đảm bảo vệ sinh môi trường, không công bố chất lượng hàng hóa nguyên nhân do các cơ sở sản xuất, kinh doanh giống chưa được kiểm tra, nhắc nhở thường xuyên. Hai năm qua ngành thủy sản Cà Mau đã tập huấn hướng dẫn quản lí điều kiện kinh doanh giống cho chính quyền cơ sở nhưng ý thức chấp hành của người dân chưa cao, các địa phương chưa chủ động tham gia thực hiện kiểm tra, quản lí. Do chưa đảm bảo điều kiện nên một số cơ sở kinh doanh kém hiệu quả, gây ảnh hưởng đến môi trường, bán giá không có nhãn hiệu bao bì, không đảm bảo chất lượng.

Ðược biết, năm 2003 Cà Mau thả nuôi khoảng 11 tỷ tôm giống, nếu chia đều số lượng tôm giống trên cho số cán bộ kiểm dịch của tỉnh hiện có 20 người thì mỗi năm một người phải kiểm dịch cho hơn 0,5tỷ con, tính ra mỗi ngày phải kiểm dịch cho 1,4 triệu con, điều này khó có thể thực hiện được. Ðể khắc phục tình trạng này, ngành thủy sản Cà Mau phải hướng dẫn cho nhân dân tự kiểm dịch tôm giống bằng phương pháp cảm quan, còn cơ quan chuyên môn tập trung đầu tư thiết bị hiện đại, kiểm tra theo dõi tình hình dịch bệnh do virus và kiểm tra tôm sạch cho các cơ sở nuôi tôm công nghiệp khi có nhu cầu.

Thị trường tôm giống, chưa hình thành và bảo hộ được thị trường cạnh tranh lành mạnh và tạo điều kiện cho các cơ sở sản xuất giống sạch phát triển và đứng vững. Nhiều người nuôi tôm sẵn sàng chọn mua tôm giống đảm bảo chất lượng với giá cao hơn bình thường, trong khi các nhà sản xuất tôm giống chân chính họ sẵn sàng đầu tư để sản xuất giống sạch với điều kiện giá phải phù hợp để họ hoạt động, nhưng thực tế những người này ít có cơ hội gặp nhau bởi vì người nuôi rất khó xác định đâu là giống sạch, trong khi đó một số đối tượng sản xuất, kinh doanh giống thì dùng chiêu bài giống sạch để lừa người nuôi. Số cơ sở làm ăn chân chính, đầu tư lớn để nâng cao chất lượng đã bị lợi dụng nhãn hiệu, bao bì, cạnh tranh giá nên họ rất khó đứng vững trên thị trường.

Thiết nghĩ, để nâng cao chất lượng tôm giống trong thời gian tới, ngành thủy sản Cà Mau phải tăng cường hướng dẫn và quản lí điều kiện sản xuất, kinh doanh giống thủy sản, yêu cầu khắc phục hoặc xử lí đối với các cơ sở chưa đủ điều kiện, đồng thời hướng dẫn cho chính quyền cơ sở tự thực hiện được việc kiểm tra quản lí các cơ sở sản xuất đóng trên địa bàn mình.

Triển khai các hình thức tổ chức sản xuất, thành lập thí điểm mô hình tổ hợp tác, chi hội sản xuất trên lĩnh vực sản xuất, kinh doanh tôm giống. Ngoài việc giúp nhau phát triển sản xuất, các tổ chức này còn tham gia giám sát ngăn ngừa tình trạng gian lận thương mại trong sản xuất, kinh doanh tôm giống.

Tăng cường phối hợp với các Trung tâm, Viện, Trường đào tạo cán bộ kỹ thuật cho các trại sản xuất, kinh doanh tôm giống, đồng thời chuyển giao, phổ biển quy trình sản xuất giống sạch cho các trại sản xuất giống địa phương, từng bước nâng cao chất lượng sản xuất giống tại chỗ.

Phối hợp chặt chẽ với các ngành, các cấp kiểm tra xử lí nghiêm đối với những trường hợp di nhập tôm giống từ các tỉnh vào Cà Mau kém chất lượng, chưa được kiểm dịch tại gốc. Tương tự đối với giống sản xuất tại địa phương, nhất là quản lí chặt chất lượng giống bố mẹ trước khi đưa vào trại để sản xuất.

Thường xuyên kiểm tra các khu vực kinh doanh tôm giống có dấu hiệu không lành mạnh, kiên quyết xử lí những trường hợp cố tình gian lận mẫu mã, thiếu kích cỡ, kém chất lượng nhằm đảm bảo ổn định môi trường kinh doanh tôm giống.

Hoàng Anh