Web Hosting by Netfirms | Free Domain Names by Netfirms

Ứng phó trước vụ kiện bán phá giá tôm: Sau tôm sú sẽ là cá rô phi?

Hơn bao giờ hết, đa dạng hoá đối tượng nuôi là vấn đề được đặt ra hàng đầu và đang được Ngành Thuỷ sản chọn làm 1 trong những giải pháp thiết yếu cho tình hình nhạy cảm của con tôm sú hiện nay.Để chuẩn bị cho một mùa vụ nuôi trồng thủy sản mới trong năm nay, và đặc biệt một mùa vụ tôm mới trong một năm được dự đoán là sẽ có nhiều biến động, Bộ Thủy sản đã sớm đưa ra 4 giải pháp chính. Những giải pháp này nhằm giải quyết tất cả những bức xúc "muôn thuở" trong nghề nuôi tôm sú để cho ra sản phẩm tôm đạt chất lượng và quan trọng là để người sản xuất có lãi như: Đầu tư thủy lợi để triển khai quy hoạch gắn với thủy lợi ở các vùng nuôi; sản xuất kinh doanh giống chất lượng cao; thực hiện quy trình nuôi an toàn, bảo đảm vệ sinh môi trường, hạn chế thấp nhất rủi ro dịch bệnh; áp dụng các biện pháp quản lý chặt chẽ việc nhập khẩu, lưu thông, sử dụng thuốc kháng sinh, hoá chất bị cấm… Đặc biệt, có một giải pháp được đông đảo người nuôi tôm đang gặp nhiều khó khăn, thua lỗ chú ý và cho là hết sức quan trọng đối với tình hình nuôi trồng thủy sản hiện nay, đó là.. "… sớm có đối tượng mới đưa vào nuôi sản xuất hàng hóa ngoài tôm, thực hiện đa dạng hóa đối tượng nuôi …".

Quả thật, có lẽ đây là lần đầu tiên ngành nuôi trồng thủy sản cần xem xét một cách cẩn trọng trong việc có tiếp tục phát triển thêm vùng nuôi tôm sú nữa không?, có tăng thêm sản lượng tôm sú nữa không? Nói đến vấn đề này, không thể không nhắc đến tỉnh Phú Yên, một địa phương sau khi quá nhiều thất bại trong sản xuất tôm sú đã khá tích cực trong việc chuyển đổi nhiều diện tích nuôi tôm sú sang nuôi tôm chân trắng. Hiện nay tôm chân trắng cũng đã bắt đầu được phát triển nuôi ở nhiều tỉnh thành trong cả nước như Quảng Ninh, Hải Phòng, Khánh Hoà, Ninh Thuận, và bắt đầu phát triển ở đồng bằng sông Cửu Long với tổng diện tích khoảng 216ha.

Tuy nhiên, kết luận về việc có thể coi tôm thẻ chân trắng là đối tượng được chấp nhận trong nuôi tôm ở nước ta vẫn chưa được rõ ràng. Nguyên nhân được đưa ra là do những kiến thức và sự hiểu biết về tác động xã hội, kinh tế và môi trường của việc nhập nội loại tôm này vào châu Á còn khá ít ỏi. Ví như khả năng thích ứng ra sao, có những tác động về mặt kinh tế, sự bền vững môi trường và đa dạng sinh học như thế nào còn chưa được đánh giá một cách cụ thể… Tóm lại mặc dù việc nuôi tôm chân trắng đã gặt hái được phần nào thành công (dù giá còn thấp do sản lượng của loại tôm này đang là ưu thế của nước làng giềng Trung Quốc với khoảng 300.000 tấn/năm) con tôm thẻ chân trắng vẫn chưa được khuyến khích phát triển nuôi ở nước ta.

Vậy đối tượng nào đang được khuyến khích phát triển? Trả lời câu hỏi này của PV báo NNVN ông Nguyễn Văn Thành, Vụ phó Vụ Nghề cá, Bộ Thủy sản cho biết: Quan điểm của Bộ hiện nay là không thể bỏ tôm sú để nuôi tôm chân trắng. Cần phải xem tôm sú là ưu thế của chúng ta. Vì vậy việc quy hoạch vùng nuôi, chấn chỉnh các yếu tố cốt lõi để nuôi tốt con tôm sú đang được ưu tiên nhất. Trong điều kiện hiện nay, cũng có khá nhiều đối tượng được người nuôi trồng thuỷ sản chọn và có hiệu quả nhất định như: Các loại cá biển (tráp, mú, hồng, giò…); nhuyễn thể (ốc hương, trai lấy ngọc, vẹm xanh…); cua, ghẹ; tôm hùm và các nước ngọt như cá basa, cá rô phi…. Nhưng trong điều kiện hiện nay, hầu hết những đối tượng này đều gặp hạn chế về mặt thị trường tiêu thụ. Riêng có cá rô phi đơn tính là có thể phát triển nuôi số lượng lớn. Về mặt thị trường, hiện nay cá rô phi đang là mặt hàng được ưa chuộng trên thế giới và được nhiều nước phát triển nuôi để xuất khẩu như Trung Quốc, Đài Loan,….

Nước tiêu thụ cá rô phi lớn nhất thế giới hiện nay là Mỹ. Năm 2003 nhập khẩu cá rô phi của Mỹ lên đến trên 75.000 tấn gồm nhiều hình thức sản phẩm như đông lạnh, nguyên con, philê đông lạnh và phi lê tươi. Giá cá rô phi trên các thị trường lớn khá ổn định (giá phi lê tươi khoảng 3-3,25 USD/pao) và nhu cầu thị trường còn khá lớn. Nước ta hiện nay cũng đã xuất khẩu cá rô phi nhưng còn rất ít. Năm 2002 xuất vào thị trường Mỹ chỉ đạt 130.000 tấn, số còn lại xuất sang các thị trường khác như Châu Âu, Đài Loan….

Tuy nhiên, về mặt kỹ thuật, việc đẩy mạnh hơn nữa nghề nuôi cá rô phi xuất khẩu vẫn còn khó khăn. Tỷ lệ cá thành phẩm đạt tiêu chuẩn xuất khẩu còn thấp, kích cỡ không đồng đều, sản xuất không tập trung và giá thành vẫn còn cao. Được biết, giá thành hiện nay của loại cá rô phi đủ tiêu chuẩn xuất khẩu (trọng lượng 0,6 kg/con) ở nước ta khoảng 12-13.000 đ/kg, trong khi đó các doanh nghiệp xuất khẩu nếu muốn cạnh tranh chỉ có thể mua vào dưới 10.000 đ/kg. Việc khuyến khích đưa cá rô phi lên sản xuất hàng vẫn còn lắm gian nan và trách nhiệm giúp dân ta vượt qua được những gian nan này chắc chắn là của các "nhà" thuộc Ngành Thuỷ sản.

Do ảnh hưởng của vụ kiện tôm tại Mỹ, chắc chắn sẽ có nhiều diễn biến phức tạp đối với mặt hàng tôm xuất khẩu vào cuối năm nay khi vụ kiện đi vào giai đoạn cuối. Vì vậy, việc hạn chế không gia tăng diện tích nuôi tôm cũng đã được khuyến cáo ở nhiều địa phương. Vì vậy, việc nghiên cứu để tìm cho ra những đối tượng có thể phát triển sản xuất hàng hoá sau tôm sú là tối cần thiết trong thời điểm hiện nay