Web Hosting by Netfirms | Free Domain Names by Netfirms

Cà Mau hướng đến nuôi tôm bền vững

BCT, 27/11/2004

Chiến lược phát triển kinh tế xã hội giai đoạn 2005 - 2010, tỉnh Cà Mau tiếp tục xác định thủy sản vẫn là ngành kinh tế mũi nhọn, đặt mục tiêu đạt kim ngạch xuất khẩu từ 500 triệu USD đến 1 tỉ USD. Để có nguồn nguyên liệu chất lượng tốt cung cấp cho chế biến xuất khẩu, tỉnh đang triển khai những giải pháp tích cực phát triển nuôi tôm theo hướng bền vững và hiệu quả.

Nhiều loại hình nuôi tôm an toàn

Tỉnh Cà Mau quy hoạch phát triên nuôi tôm, gồm nhiều loại hình: tôm - lúa, tôm - vườn, chuyên tôm dạng sinh thái, tôm - rừng, nuôi tôm công nghiệp (NTCN) tập trung và quy mô hộ gia đình. Diện tích nuôi tôm năm 2005 là 236.255 ha, sản lượng trên dưới 90.000 tấn; năm 2010 là 240.834 ha, sản lượng 135.000 tấn. Từ cơ sở này lựa chọn loại hình nuôi an toàn, bền vững thích hợp với điều kiện môi trường sinh thái, đất đai, nguồn nước, thủy lợi ở từng tiểu vùng sản xuất, nhằm ổn định năng suất chất lượng, tăng nhanh lợi nhuận cho người nuôi tôm trên một đơn vị diện tích.

Theo đó, Cà Mau quy hoạch phát triển 11.000 ha NTCN, phấn đấu đạt năng suất 4,5 - 5 tấn/ha, gồm: 7.500 ha nuôi công nghiệp tập trung, vốn đầu tư 250 triệu đồng/ha và 3.500 ha nuôi qui mô hộ gia đình, vốn đầu tư 200 triệu đồng/ha. Diện tích NTCN 1.500 ha - 2.000 ha năm 2005, bố trí ở các huyện Ngọc Hiển, Năm Căn, Cái Nước, Đầm Dơi và Trần Văn Thời. Hiện nay, nhiều doanh nghiệp đã xin thuê trên 7.000 ha để NTCN. Mô hình nuôi phân tán qui mô hộ gia đình khuyến khích, hướng dẫn các hộ nuôi tôm quảng canh dành một phần diện tích nuôi công nghiệp khoảng 4.000 - 5.000 m2/hộ ở những nơi có điều kiện thuận lợi. Đối với loại hình tôm - lúa, quy hoạch từ 40.000 ha hiện nay tăng lên 80.000 ha năm 2010. Trước mắt, bố trí ở những vùng có hệ thống thủy lợi thuận tiện cho việc ngăn mặn, rửa phèn mặn và giữ ngọt, giúp nông dân sản xuất luân canh vụ lúa - vụ tôm đạt kết quả.

Tiến đến, đầu tư phát triển các loại hình nuôi sinh thái nhằm tạo ra nguồn nguyên liệu sạch, năng suất chất lượng cao phục vụ chế biến xuất khẩu và bảo quản xuất bán tôm tươi; phấn đấu đạt năng suất từ 300 - 500 kg/ha. Trong đó, loại hình nuôi sinh thái trên đất rừng tự nhiên, không sử dụng thức ăn, thuốc thú y thủy sản, chế phẩm sinh học... khoảng 5.000 ha cho nguồn tôm sạch, chất lượng tốt. Nhu cầu thị trường đối với loại tôm này rất lớn nhưng không đủ cung cấp. Nhiều khách hàng đăng ký bao tiêu toàn bộ sản phẩm tôm nuôi sinh thái. Tỉnh Cà Mau đang triển khai kế hoạch đưa thêm 10.000 - 15.000 ha thuộc các lâm phần Lâm ngư trường Đầm Dơi, Tam Giang III, Kiến Vàng và Sào Lưới vào nuôi sinh thái từ nay đến năm 2010. Với loại hình tôm - rừng, tổng diện tích khoanh nuôi 56.000 ha, nhưng tỷ lệ đất có rừng hiện nay là 40%, còn lại là diện tích nuôi thủy sản (NTS). Ngành chức năng tiến hành trồng lại rừng theo hướng giảm dần diện tích nuôi tôm, tăng diện tích rừng, gồm: diện tích khoanh vùng dưới 3 ha, tỷ lệ tôm - rừng 5/5; từ 3 - 5 ha, tỷ lệ tôm - rừng 4/6 và trên 5 ha, tỷ lệ tôm - rừng là 7/3. Mô hình sản xuất này vừa phủ xanh đất trống, khôi phục tài nguyên rừng, bảo vệ môi trường sinh thái vừa tạo điều kiện thuận lợi để nuôi tôm phát triển ổn định, bền vững. Loại hình tôm - vườn quy hoạch trên dưới 8.500 ha tập trung ở các huyện Cái Nước, Trần Văn Thời, Đầm Dơi và vùng tôm - lúa U Minh, Thới Bình; khôi phục lại diện tích vườn bình quân 500 m2/hộ trở lên trồng cây ăn trái, rau xanh trên tổng diện tích đất sản xuất nhằm phát triển bền vững mô hình tôm - vườn đạt hiệu quả kinh tế cao.

Từ nay đến năm 2010, tỉnh Cà Mau huy động nguồn vốn 3.990 tỉ đồng đầu tư cho NTS, gồm: nuôi công nghiệp tập trung 2.750 tỉ đồng; nuôi qui mô hộ gia đình 1.000 tỉ đồng và các loại hình nuôi khác 240 tỉ đồng.

Những giải pháp bền vững

Để nuôi tôm phát triển bền vững và hiệu quả giai đoạn (2005 - 2010), Cà Mau tổ chức lại sản xuất gắn với tăng cường công tác khuyến nông, khuyến ngư, ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật (KHKT) vào thực tế đồng ruộng theo hướng giảm giá thành sản xuất, tăng năng suất, sản lượng và chất lượng cao. Ngành thủy sản Cà Mau tổng kết nhân rộng mô hình kinh tế hợp tác, trang trại hướng dẫn nông dân ứng dụng tiến bộ KHKT vào sản xuất, bảo vệ môi trường, phòng chống dịch bệnh cho tôm. Năm 2005, có 30% và năm 2010 cơ bản đưa các hộ nuôi tôm tham gia những loại hình liên kết, hợp tác, trang trại sản xuất. Hình thành hệ thống khuyến nông, khuyến ngư trong nội bộ nông dân theo hướng trung tâm khuyến nông, khuyến ngư hỗ trợ về KHKT, người nuôi tôm đóng góp kinh phí hoạt động và mỗi ấp nuôi tôm có một cán bộ khuyến ngư phụ trách địa bàn. Triển khai thực hiện có hiệu quả Quyết định 80 của Thủ tướng Chính phủ về hợp đồng tiêu thụ hàng hóa nông sản trên cơ sở liên kết bốn nhà, gồm: Nhà nước, nhà khoa học, nhà doanh nghiệp và nhà nông nhằm hỗ trợ cho nhân dân sản xuất, kinh doanh đạt kết quả cao, tiêu thụ hết sản phẩm thủy sản hàng hóa làm ra.

Cà Mau hiện có 950 trại giống sản xuất trên dưới 6 tỉ con/năm, đáp ứng 50% nhu cầu thả nuôi hàng năm, số giống còn thiếu do 500 cơ sở kinh doanh di nhập từ miền Trung về cung cấp cho người nuôi tôm; tiếp tục đầu tư đáp ứng 55% - 60% nhu cầu con giống năm 2005 và 65% - 70% vào năm 2010. Cà Mau quy hoạch hệ thống trại giống, nhất là khuyến khích cơ sở đang hành nghề kinh doanh chuyển sang sản xuất, tạo những điều kiện thuận lợi để mời gọi các thành phần kinh tế tham gia phát triển lĩnh vực ngành nghề này. Ngành thủy sản hoàn thiện qui trình kỹ thuật cho tôm đẻ, chất lượng con giống cao, sạch bệnh, thích nghi với môi trường sống, tăng trọng nhanh khi thả nuôi; chuyển giao công nghệ cho các trại giống, tổ chức tập huấn nâng cao trình độ, tay nghề cán bộ kỹ thuật đảm bảo l00% cơ sở trại có kỹ thuật viên từ trung cấp trở lên phục vụ sản xuất giống. Bên cạnh đó, Cà Mau có kế hoạch đào tạo bổ sung khoảng 1.000 kỹ sư và trung cấp; trên dưới 20.000 công nhân kỹ thuật phục vụ nguồn nhân lực cho NTS.

Tiếp theo, Cà Mau tập trung xây dựng hoàn chỉnh và đồng bộ hệ thống thủy lợi, thủy nông nội đồng. Trên vùng Nam Cà Mau gắn xây dựng thủy lợi với giao thông nông thôn và bố trí dân cư, chủ động điều tiết được mặn, ngọt phục vụ sản xuất. Trước mắt, huy động nguồn tài chính của các doanh nghiệp có tiềm lực kinh tế mạnh, kết hợp với vốn ngân sách, đóng góp của nhân dân để đào mới, sên vét một số kinh mương, hệ thống thủy nông nội đồng có tính cấp thiết. Hoàn thiện tuyến đê biển, cửa sông để bảo vệ, phòng chống thiên tai cho các công trình hạ tầng NTS. Đối với vùng Bắc Cà Mau, thực hiện xây dựng hệ thống đê biển, đê sông, cống đầu mối và hoàn thành âu thuyền Tắc Thủ đảm bảo nhu cầu phát triển sản xuất vùng ngọt hóa. Tập trung đầu tư sên vét, mở rộng một số hệ thống kinh trục, thủy nông nội đồng trọng yếu phục vụ sản xuất lúa hai vụ, trồng mía và nuôi tôm kết hợp trồng lúa.

Ngoài những giải pháp tích cực trên, Cà Mau đặc biệt quan tâm cơ chế chính sách về đất đai, kêu gọi đầu tư, tín dụng... nhằm phát triển ổn định, bền vững và hiệu quả nghề nuôi tôm, tạo nguồn nguyên liệu phong phú, dồi dào phục vụ chế biến xuất khẩu.

LÊ HUY HẢI